السيد محمد تقي المدرسي (مترجم: آرام)

39

تفسير هدايت (فارسى)

آن كيست كه كار زنبور عسل را مقدر و اين حيوان را به آن هدايت كرده است ، و آن كيست كه به مرغان تهيهء روزى را آموخته ، و هر موجود زنده‌اى را به آنچه شايسته و مقدر شدهء براى آن است هدايت كرده است ؟ آيا خدا نيست ؟ پس سبحان ربى الاعلى . بهتر است به داستان عنكبوت آبى گوش كنيم ، نويسندهء مذكور مىگويد : « يكى از گونه‌هاى عنكبوت آبى براى خود لانه‌اى به شكل بالون از رشته‌هاى تار عنكبوت مىسازد ، و آن را به چيزى زير آب مىآويزد ، سپس با مهارت حباب هوايى را زير مويى در بدنش نگاه مىدارد و آن را به زير آب مىبرد ، و از دهانهء زير لانه به داخل آن رهايش مىكند ، و اين كار را چندان ادامه مىدهد تا بالون لانهء پر از هوا متورم شود باد كند . سپس در آن به تخم گذاشتن و بچه آوردن مىپردازد و ديگر بيم آن ندارد كه باد بوزد و لانه را از جا بكند . و در اين جا مشاهده مىكنيم كه عنكبوت با عمل بافتن و مراعات نكات لازم چگونه به انجام وظيفهء خود و آوردن نوزاد مىپردازد . / 39 خدا بدين گونه براى اين جانور يا آن گياه آنچه را كه به صلاح آن است مقدر مىكند و سپس راه رسيدن به هدف را با الهام به او مىآموزد ، پس سبحان ربنا الاعلى ، ولى اين اختصاص به جانور يا گياه تكامل يافته ندارد ، بلكه ياخته‌ها نيز مشمول اين تقدير و هدايت الاهى هستند . مؤلف مىگويد : « هر ياخته كه در موجودى زنده به وجود مىآيد ، بايد خود را چنان كند كه در جايگاه مناسبى كه براى آن مقدر و تعيين شده قرار گيرد ، مثلا به صورت پاره‌اى از گوشت درآيد ، يا جزئى از پوست يا ميناى دندان شود ، يا مايع شفاف درون چشم را بسازد ، و براى اين منظور بايد با هدفى كه براى آن مقدر شده است سازگارى پيدا كند ، تصور اين امر دشوار است كه ياخته‌اى دست راست يا چپ داشته باشد ، ولى يكى از ياخته‌ها جزئى از گوش راست مىشود ، در صورتى كه يكى ديگر بايد جزئى از گوش چپ باشد ، و صدها هزار ياخته چنان به نظر مىرسد كه هر يك موظف است آنچه را كه شايسته است در وقت درست و در مكان صحيح انجام